Programlama Dili C#

Genel Bakış

C#, Microsoft tarafından .NET çerçevesi içinde geliştirilen modern, çoklu paradigma bir programlama dilidir. Öncelikle Windows ve web uygulamaları için yazılım geliştirmeye yönelik olan C#, güçlü tip kontrolü, imperatif ve nesne yönelimli programlama (OOP) özelliklerini işlevsel programlama yetenekleriyle birleştirir. Okunabilirliği, çok yönlülüğü ve sağlam geliştirme desteği ile geniş bir kabul görmüş olup, özellikle Unity oyun motoru ile birlikte kullanıldığında kurumsal geliştiriciler ve oyun programcıları arasında popülerdir.

Tarihsel Boyutlar

Oluşum

C#, 2000'lerin başında Anders Hejlsberg ve ekibi tarafından Microsoft'ta .NET girişiminin bir parçası olarak yaratılmıştır. Dil, Microsoft ekosistemi ile iyi entegre olan basit, modern, nesne yönelimli bir programlama dili sunarak verimliliği artırmak amacıyla tasarlanmıştır. Java ve C++ gibi önceki dillerin etkisi yapısında belirgindir.

Erken Gelişim

C#'ın ilk sürümleri, geliştiricilere uygulama geliştirmek için kapsamlı bir kütüphane ve araç seti sunmayı amaçlayan .NET çerçevesi ile yakından ilişkilendirilmiştir. C# sürüm 1.0, 2002 yılında .NET Framework ile birlikte piyasaya sürülmüştür. Yıllar içinde, ek özellikler ve iyileştirmeler uygulanmış, C# çeşitli iterasyonlar aracılığıyla önemli ölçüde evrilmiştir.

Mevcut Durum ve Gelişen Özellikler

2016 yılında .NET Core'un piyasaya sürülmesi, C# için önemli bir dönüm noktası olmuş, dilin çoklu platform desteği ve çok yönlülüğünü artırmıştır. C# 7.0 ve sonrasındaki sürümler, dilin daha da geliştirilmesini sağlayan demetler, desen eşleştirme ve asenkron akışlar gibi özellikler sunmuştur. Bugün, C# modern yazılım geliştirmede öncü konumda olup, canlı bir topluluk ve .NET ekosistemindeki sürekli güncellemelerle desteklenmektedir.

Söz Dizimi Özellikleri

Güçlü Tip Kontrolü

C#, statik olarak tiplenmiş bir dildir; bu, değişken türlerinin derleme zamanında bilindiği anlamına gelir. Bu özellik, performansı artırır ve belirli türdeki çalışma zamanı hatalarını önler.

int number = 10;
string text = "Merhaba, C#";

Nesne Yönelimli Programlama

C#, geliştiricilerin sınıflar ve nesneler oluşturmasına, verileri kapsüllemesine ve kalıtım ile çok biçimliliği kullanmasına olanak tanıyan OOP kavramlarını tam olarak destekler.

class Hayvan {
    public void Konus() {
        Console.WriteLine("Hayvan konuşuyor");
    }
}

class Köpek : Hayvan {
    public void Konus() {
        Console.WriteLine("Köpek havlıyor");
    }
}

Özellikler

C#, sınıf verilerinin daha iyi kapsüllenmesini sağlarken, değerleri almak ve ayarlamak için kolay erişim imkanı sunan özelliklerin kullanılmasına olanak tanır.

class Kişi {
    private string isim;

    public string Isim {
        get { return isim; }
        set { isim = value; }
    }
}

Delegeler ve Olaylar

C#, olay odaklı programlama için tür güvenli işlev işaretçileri olan delegeleri ve olayları destekler.

public delegate void Bildir();  // Delegat

public class Süreç {
    public event Bildir SüreçTamamlandı;  // Olay

    public void SüreciBaşlat() {
        // Süreç mantığı
        SüreçTamamlandı?.Invoke();  // Olayı tetikle
    }
}

LINQ (Dil Entegre Sorgu)

C#, koleksiyonları kısa ve okunabilir bir şekilde sorgulama imkanı sunan güçlü bir özellik olan LINQ'yi sunar.

var sayılar = new List<int> { 1, 2, 3, 4, 5 };
var çiftSayılar = from n in sayılar where n % 2 == 0 select n;

Async/Await

C#, asenkron programlamayı basitleştirerek I/O bağlı görevler için performansı artıran async ve await anahtar kelimelerini kullanır.

public async Task<string> VeriAlAsync() {
    using (var client = new HttpClient()) {
        return await client.GetStringAsync("http://example.com");
    }
}

Genişletme Yöntemleri

Genişletme yöntemleri, geliştiricilerin mevcut türlere kaynak kodlarını değiştirmeden yeni yöntemler "eklemesine" olanak tanır.

public static class BenimUzantılarım {
    public static int KelimeSayısı(this string str) {
        return str.Split(' ').Length;
    }
}

Nullable Türler

C#, verilerin mevcut olmayabileceğini temsil etmek için nullable değer türlerini destekler.

int? nullableInt = null;

Demetler

C#, birden fazla değerin kapsüllenmesine olanak tanıyan yerleşik demet desteği sunar.

var kişi = (İsim: "John", Yaş: 30);
Console.WriteLine($"{kişi.İsim} {kişi.Yaş} yaşında.");

Geliştirici Araçları ve Çalışma Zamanları

.NET SDK

.NET SDK, C# ile uygulama geliştirmek için temel araç setidir. C# kodunu çalıştırmak ve derlemek için gerekli CLR (Common Language Runtime), kütüphaneler ve derleyicileri içerir.

IDE'ler

Visual Studio, C# geliştirme için önde gelen IDE'dir ve gelişmiş hata ayıklama, IntelliSense ve uygulama oluşturma ve dağıtma için birleşik bir ortam sunar. Diğer popüler seçenekler arasında JetBrains Rider ve Visual Studio Code yer alır; bu IDE'ler, uygun uzantılarla C# geliştirme için uyarlanabilir.

Bir Proje Oluşturma

.NET CLI kullanarak bir C# projesi oluşturmak için dotnet new komutunu kullanarak yeni bir proje oluşturabilir, dotnet build ile kodu derleyebilir ve dotnet run ile uygulamayı çalıştırabilirsiniz. Bir konsol uygulaması oluşturma süreci şöyle görünür:

dotnet new console -n MyConsoleApp
cd MyConsoleApp
dotnet run

C# Uygulamaları

C#, aşağıdakiler de dahil olmak üzere çok çeşitli uygulamalarda kullanılmaktadır:

Diğer Dillerle Karşılaştırma

C#, diğer dillere kıyasla güçlü bir dil olarak öne çıkmaktadır. İşte bazı dikkat çekici benzerlikler ve farklılıklar:

Kaynak Koddan Kaynak Koda Çeviri İpuçları

C# ile diğer diller arasında kod çevirisi genellikle kaynak koddan kaynak koda araçlar, yaygın olarak transpiler olarak bilinen araçlarla kolaylaştırılabilir. Örneğin, SharpKit gibi araçlar, C# kodunu web uygulamaları için JavaScript'e dönüştürebilirken, Bridge.NET C#'ın JavaScript veya HTML5 uygulamalarına derlenmesine olanak tanır.

Daha özel senaryolar için, C#'ı Java veya Python gibi diğer dillere dönüştüren kütüphaneler ve araçlar mevcuttur; bu araçlar genellikle etkili bir dönüşüm sürecini sağlamak için belirli dil özelliklerine ve paradigmalarına odaklanır.

Örneğin, C#'tan Python'a çeviri yaparken, geliştiricinin tip sistemini ve bellek yönetimi uygulamalarını uyarlamaya dikkat etmesi gerekir; çünkü Python'un dinamik tiplenmesi ve çöp toplama ilkeleri, C#'ın statik tiplenmesi ve yönetilen çalışma zamanı ilkelerinden farklıdır.

Çeşitli kod çevirilerini kolaylaştıran mevcut araçlar arasında CodePorting .NET uygulamalarını Java'ya dönüştürmek için ve Jitterbit daha geniş entegrasyon çözümleri için bulunmaktadır. Her aracın kendi güçlü yönleri vardır ve seçim, projenin özelliklerine ve istenen sonuçlara bağlıdır.